KRONOLOGI: DI SEBALIK VIDEO TULAR ISU ORANG ASLI DI KAMPUNG SUNGAI COT, MARAN

Video yang sedang tular di media sosial memaparkan seorang ibu bersama anaknya yang mahu bertemu Perdana Menteri berhubung penahanan suaminya, susulan satu insiden berkaitan pertikaian tanah di Kampung Sungai Cot, Mukim Luit, Maran.

Video tersebut mengundang pelbagai reaksi. Ada yang mengecam Kerajaan Negeri Pahang dan agensi berkaitan, manakala ramai pula menzahirkan simpati terhadap keluarga Orang Asli berkenaan.

Namun, apa yang tidak diketahui ramai ialah isu ini bukan berlaku secara tiba-tiba. Sejak beberapa bulan lalu, beberapa siri pertemuan dan rundingan telah diadakan melibatkan Kerajaan Negeri, Jabatan Kemajuan Orang Asli (JAKOA), PDRM, Pejabat Daerah dan Tanah Maran, wakil syarikat, Batin serta wakil masyarakat Orang Asli.

Berikut ialah kronologi yang perlu difahami sebelum sebarang kesimpulan dibuat.

16 April 2026

Usaha mencari penyelesaian bermula apabila JAKOA Maran mengadakan pertemuan bersama Batin Kampung Orang Asli Paya Besar dan penduduk yang terlibat.

Dalam pertemuan tersebut, dimaklumkan bahawa Lot 42531 merupakan tanah yang telah mempunyai geran atas nama Syarikat Cabaran Lantas.

Pada masa sama, terdapat beberapa keluarga Orang Asli yang telah mengusahakan tanaman kelapa sawit, getah dan pokok buah-buahan di dalam lot berkenaan.

Hasil semakan mendapati seramai 12 Ketua Isi Rumah terlibat, dengan anggaran kawasan yang diusahakan seluas kira-kira 90 ekar. Kesemua mereka dikenal pasti berasal dari Kampung Orang Asli Paya Besar dan berulang-alik ke kawasan Kampung Sungai Cot.

Walaupun berlaku pertindihan kepentingan di kawasan tersebut, pendekatan awal yang diambil bukanlah penguatkuasaan secara terus.

Sebaliknya, semua pihak berusaha mencari penyelesaian melalui rundingan.

Antara cadangan yang dibincangkan ialah pemindahan dari tapak berkenaan sekiranya persetujuan dicapai, penyediaan kawasan gantian serta pembayaran pampasan terhadap tanaman yang telah diusahakan.

Ini menunjukkan bahawa sejak awal lagi, kebajikan penduduk yang terlibat tetap diberikan perhatian dan ruang penyelesaian secara damai telah dibuka.

2 Julai 2026

Bagi meneruskan proses tersebut, satu Mesyuarat Penyelarasan telah diadakan di Bilik Gerakan IPD Maran dan dipengerusikan oleh OCPD Maran.

Mesyuarat itu dihadiri oleh PDRM, Pejabat Daerah dan Tanah Maran, JAKOA, Batin Kampung Orang Asli Paya Besar, wakil penduduk serta wakil syarikat.

Hasil perbincangan ketika itu menunjukkan perkembangan yang positif.

Secara prinsipnya, Batin dan wakil penduduk bersetuju menerima pampasan yang akan ditawarkan, tertakluk kepada persetujuan penama lain yang turut terlibat.

Bagi memastikan proses pampasan dilaksanakan secara teratur dan adil, mesyuarat turut memutuskan supaya bancian dibuat terhadap tanaman di kawasan berkenaan bagi menentukan nilai pampasan yang layak diterima.

Enam penama juga telah dipersetujui bersama sebagai penerima pampasan bagi tujuan rundingan.

Pada tahap ini, penyelesaian masih berada di landasan yang baik. Semua pihak telah diberikan ruang untuk berbincang dan satu jalan penyelesaian sedang diusahakan tanpa mengetepikan kepentingan masyarakat Orang Asli.

14 Julai 2026

Mesyuarat penyelarasan kali kedua kemudiannya diadakan bagi meneruskan dan memuktamadkan rundingan yang telah dipersetujui sebelum ini.

Wakil penduduk yang terlibat telah dipanggil untuk hadir bagi membincangkan urusan pampasan dan penyelesaian akhir bersama pihak syarikat serta agensi berkaitan.

Pada peringkat awal, mereka telah menyatakan persetujuan untuk hadir. Bagaimanapun, apabila mesyuarat berlangsung, wakil penduduk tidak hadir.

Ketiadaan mereka menyebabkan proses rundingan yang telah dirancang tidak dapat diteruskan dan urusan pampasan gagal dimuktamadkan.

Susulan itu, OCPD Maran memaklumkan bahawa rundingan tidak berjaya diselesaikan kerana pemilik tanaman tidak hadir dan tidak dapat memberikan kerjasama dalam mesyuarat berkenaan.

Mesyuarat turut dimaklumkan bahawa pihak syarikat boleh mendapatkan perintah mahkamah melalui saluran undang-undang serta meneruskan kerja di lapangan mengikut hak dan proses yang sah.

Pada masa sama, sebarang bentuk gangguan, ancaman atau kekerasan boleh dikenakan tindakan mengikut peruntukan undang-undang.

Apa yang boleh difahami daripada kronologi ini?

Kronologi ini jelas menunjukkan bahawa isu Kampung Sungai Cot bukan berlaku secara mengejut dan bukan juga dibiarkan tanpa tindakan.

Sejak April 2026 lagi, Kerajaan Negeri melalui JAKOA, Pejabat Daerah dan Tanah Maran bersama PDRM telah mengambil langkah proaktif dengan mempertemukan semua pihak bagi mencari jalan penyelesaian terbaik. Pendekatan yang diambil bukan sekadar meminta penduduk mengosongkan kawasan.

Sebaliknya, beberapa pilihan telah dibincangkan, termasuk kawasan gantian, bancian tanaman dan pembayaran pampasan kepada pihak yang layak Ruang perbincangan telah dibuka. Mesyuarat telah diadakan. Wakil penduduk turut dilibatkan. Malah, persetujuan awal berkaitan pampasan juga telah dicapai.

Namun, proses itu tidak dapat dimuktamadkan apabila wakil penduduk yang telah bersetuju untuk hadir tidak menghadirkan diri dalam mesyuarat penyelarasan kali kedua. Oleh itu, adalah tidak tepat untuk menggambarkan seolah-olah Kerajaan Negeri Pahang dan agensi berkaitan tidak cakna atau terus mengambil tindakan tanpa rundingan.

Simpati terhadap keluarga yang terlibat adalah sesuatu yang manusiawi. Namun, simpati juga perlu disertai dengan fakta. Masyarakat tidak seharusnya menilai keseluruhan isu hanya berdasarkan satu video yang tular tanpa memahami usaha rundingan dan keseluruhan kronologi yang telah berlaku.

Setiap pertikaian mempunyai prosesnya. Setiap tindakan mempunyai latar belakangnya. Dan setiap kesimpulan mestilah dibuat berdasarkan fakta yang lengkap, bukan sekadar emosi yang tercetus daripada satu rakaman pendek.